اختلالات تکاملی در کودکان میتوانند عوامل مختلفی از جمله تأخیر در رشد و توسعه جسمی و ذهنی تا اختلالات نقص توجه و اختلالات حرکتی شامل کمتوانی و اختلالات طیف اتیسم (اختلالات اوتیسمی) را شامل شود. همه این اختلالات به تدریج تشخیص داده و توسط تیم متخصصین و خانواده مدیریت میشوند. در ادامه، به برخی از اختلالات تکاملی و راهکارهای تربیتی برای هر یک اشاره میشود:
1. تأخیر در رشد و توسعه جسمی و ذهنی:
- علائم: تأخیر در رشد جسمی، تأخیر در مهارتهای حرکتی و تواناییهای ارتباطی نظیر زبان و اجتماعی.
- راهکارهای تربیتی: ارائه توانمندیهای آموزشی مناسب برای توسعه مهارتهای اجتماعی و حرکتی کودک، مشاوره حرفهای و کار با تیمهای تخصصی.
2. اختلالات نقص توجه و بیشفعالی (ADHD):
- علائم: بیشفعالی، عدم تمرکز، نقص توجه و مشکلات در مدیریت هیجانها.
- راهکارهای تربیتی: تربیت کودک به کمک انظباط، برنامهریزی، و استفاده از سیستمهای پاداش و تنبیه مثبت. همچنین، همکاری با متخصصین برای مدیریت داروها در صورت لزوم.اختلال کم توجهی بیش فعالی در مدرسه
3. کمتوانی:
- علائم: کاهش قدرتها و مهارتها در زمینههای خاص نظیر خواندن، نوشتن، یادگیری عدد و محاسبات.
- راهکارهای تربیتی: ارائه محیطهای آموزشی خصوصی و حمایت از توانمندیهای دیگر کودک، توجه به نیازهای آموزشی شخصیت کودک و همکاری با مدرسه برای تنظیم برنامههای آموزشی مناسب.
4. اختلالات طیف اتیسم (اوتیسم):
- علائم: مشکلات در تعامل اجتماعی، محدودیت در کاربرد زبان، تکراری بودن علاقهها و فعالیتها، حساسیت به تغییرات.
- راهکارهای تربیتی: ارائه تربیت مبتنی بر شناخت اختلال، تربیت مهارتهای اجتماعی، توسعه زبان و ارتباط میانفردی، و ایجاد محیط آموزشی متناسب با نیازهای کودک.
در همه موارد، تعامل موثر با تیم متخصصین (شامل روانشناسان، متخصصین توانبخشی، و متخصصین آموزش و پرورش) بسیار مهم است. همچنین، حمایت و شناخت نیازهای خاص کودک و هماهنگی با او و خانواده از اهمیت بسیاری برخوردار است.